Duurzaam boeren: een kwestie van "EN EN"

De Volkskrant maakte begin februari melding van een onderzoek met opmerkelijke resultaten, onder de kop "Duurzame boer doet aan intensieve landbouw". Onderzoekers van onder meer Wageningen Universiteit hebben gevonden dat na doorberekening van alle milieukosten intensieve landbouw beter voor het milieu is dan extensieve landbouw, bij een gelijke productie.

De onderzoekers bekeken zowel akkerbouw als veeteelt. De studie werd gedaan in Engeland.
Het onderzoeksteam gaf zelf aan verrast te zijn door de uitkomsten. Voorstanders van extensivering zijn juist voor deze vorm van landbouw omdat het milieuvoordelen zou opleveren.

Op zich willen we het hier niet hebben over de resultaten van dit het onderzoek. De manier waarop de Volkskrant in dit artikel de resultaten ervan presenteert, lijkt de beoordeling van of iets duurzame landbouw is, te beperken tot alleen milieuvoordelen.
TransForum bekijkt duurzame ontwikkeling van de landbouw graag vanuit een breder perspectief. De 3P's hebben niet voor niets alleen betrekking op de P van Planet maar ook op de P van Profit en de P van People.

Zo kunnen bepaalde vormen van extensieve landbouw op de P van People misschien weer beter scoren. Sommige biologische producten zijn smaakvoller wat door een deel van de consumenten gewaardeerd wordt en daarmee bijdraagt aan hun welzijn. Of: biologische koeien die buiten grazen, dragen bij aan een mooi landschap. Dat is dan weer prettig als je in je vrije tijd geniet van de omgeving.

Bovendien is behoefte aan een variëteit aan kwaliteiten die voortgebracht worden door een even zo grote variëteit aan vormen van productie. In die situatie helpt het niet om een discussie van tegenstelling aan te zwengelen over welk product of productiewijze “het beste” is. Er is veel meer behoefte aan een ontwikkelperspectief waarin die verscheidenheid een plaats krijgt en juist in de verbinding winst wordt gevonden.

Daarmee is duurzaam boeren in de zienswijze van TransForum niet een kwestie van OF OF (in dit voorbeeld of intensieve landbouw of extensieve landbouw) maar van EN EN.